Gabriel José García Márquez "Ερωτικές μομφές σ’ έναν βολεμένο άντρα"

"Τίποτα δε μοιάζει τόσο με την κόλαση, όσο ένα ευτυχισμένος γάμος"

Έτσι αρχίζει η Γκρατσέλα - σύζυγος ενός εύπορου άντρα, στον προθάλαμο των αργυρών γάμων τους - το μονόλογό της, τον αποτυχημένο της διάλογο για την ακρίβεια, για την προσωπική δυστυχία, για τον παραλληλισμό ανάμεσα στην κοινωνική άνοδο και την αυξανόμενη αδιαφορία. Η Γκρατσέλα απευθύνεται στον σύζυγό της, αλλά αυτός είναι ένα ανδρείκελο, ένα αντικείμενο που πάνω του θα προβληθεί η απογοήτευση μιας ζωής σημαδεμένες από απώλειες: της εμπιστοσύνης  σε κείνον, του σεβασμού για κείνον, της αξιάς των συναισθημάτων για κείνον. Και όλα αυτά για να μάθει ότι παρ'ολες τις πίκρες, δεν της μένει κάν η παρηγορία να του πει ότι δεν τον αγαπά.

Οι "Ερωτικές μομφές σ’ έναν βολεμένο άντρα", μονόλογος σε μια πράξη, το μοναδικό θεατρικό έργο του Κολομβιανού συγγραφέα Gabriel José García Márquezπου, ανέβηκε στη Μπογοτά το 1994. Είναι η ανακατασκευή της κοινής ζωής ενός ζευγαριού με ένα "συνεχίζεται" και συγχρόνως, το πορτρέτο μιας γυναίκας αιχμάλωτης σ' έναν έρωτα που ξέρει ότι δεν θα είναι ποτέ αμοιβαίος, καταρρακωμένης από μια "ηχηρή μοναξιά",  χωρίς μυστικισμό αλλά με σουρντίνα. Ως θεατρικό κείμενο αποτελεί σοβαρή πρόκληση για τον ηθοποιό, ως λογοτεχνικό κείμενο, θα γοητεύσει ενώ παράλληλα θα προβληματίσει κυρίως τους αναγνώστες γένους θηλυκού.

Επιμέλεια Παρουσίασης: Αναστασία Τσαγκάρη

"Drawing Autism" γιατί ο κόσμος χρειάζεται όλων των ειδών τα μυαλά!

David Barth, "Vogels" ("Birds" in Dutch), 2008 (at age 10)

O αυτισμός, ακόμη και σήμερα, παραμένει μεταξύ των λιγότερο κατανοητών θεμάτων ψυχικής υγείας. Τα τελευταία χρόνια όμως υπάρχει μια μετατόπιση από την αντίληψη των αυτιστικών ατόμων όχι ως άτομα με ειδικές ανάγκες, αλλά ως άτομα με διαφορετικές και, όχι σπάνια, εντυπωσιακές ικανότητες. Ένα μεγάλο μέρος πλέον του αυτιστικού μυαλού έγκειται στην δυνατότητά του για δημιουργική έκφραση. 

Με αφορμή την πρόσφατη επανέκδοση του βιβλίου "Drawing Autism" αξίζει κανείς να θαυμάσει ένα δείγμα από μια συλλογή που περιλαμβάνει περισσότερα από 50 έργα ενηλίκων, εφήβων, παιδιών ακόμη και καταξιωμένων καλλιτεχνών  που εμπίπτουν στο αυτιστικό φάσμα. To βιβλίο προλογίζει η 67χρονη σήμερα Temple Grandin, η οποία στη γνωστή ομιλία της στο ΤΕD υποστηρίζει ότι "ο κόσμος χρειάζεται όλων των ειδών τα μυαλά" (click here to view). 

Donna Williams, "The outsider"

Eleni Michael, "Dancing with the Dog", 1995

D. J. Svoboda, "Big Field Friends"

Jessica Park, "The Mark Twain House with the Diamond Eclipse and Venus" 1999

Vehdas Rangan A. (India)

Emily L. Williams, "Leap Years"

Emily L. Williams, "They Take Away Your Razors, Your Shoelaces, & Your Belt"

Wil C. Kerner, "Pals" (collage), age 12

Shawn Belanger, "Stone House", 2007

Κείμενο-Επιμέλεια Παρουσίασης: Αναστασία Τσαγκάρη

«Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΓΕΝΟΥΣ ΘΗΛΥΚΟΥ; Η Ελληνίδα Μουσικός στην Εστία της πολυτρόπου Μούσας» της 'Εφης Αγραφιώτη

Στο εξώφυλλο απεικονίζεται η Ελεονώρα Μαυρομμάτη

"Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΓΕΝΟΣ ΘΗΛΗΚΟΥ; Η Ελληνίδα Μουσικός στην Εστία της πολυτρόπου Μούσας".

Για το βιβλίο αυτό άκουσα για πρώτη φορά πριν τρία χρόνια περίπου, στα πλαίσια μιας εκδήλωσης παρουσίασης βιβλίων με θέμα τη μουσική. Η πιανίστα Αντιγόνη Μηλιώρη είχε μιλήσει τότε με τα κολακευτικότερα λόγια για το περιεχόμενο του βιβλίου. Από τον τίτλο και μόνο υποψιάζεται μερικώς ο αναγνώστης τι πρόκειται να ακολουθήσει καθώς ανασύρονται στοιχεία και ονόματα Ελληνίδων άγνωστα στο κοινό. Γυναικείες μορφές περιπλανώνται στο χρόνο από αρχής γενέσεως του Ελληνισμού, αλλά στο χώρο εντός και εκτός των στενών μας συνόρων, στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα.

Από μια πρόχειρη καταγραφή,  υπολογίζω ότι υπάρχουν εκτενείς αναφορές σε πάνω από πεντακόσιες Ελληνίδες μουσικούς που έδρασαν σε διαφορετικές ιστορικές, θρησκευτικές και πολιτισμικές συγκυρίες. Γυναίκες με διαφορετικές μουσικές ιδιότητες κάθε φόρα αναδύονται από την ιστορική λήθη μέσα από εντυπωσιακές βιογραφικές λεπτομέρειες. Αναλόγως της ιστορικής συγκυρίας πάντα, η παρουσία τους στην μουσική είναι εντυπωσιακά διακεκριμένη, σε εποχές μάλιστα που στο χώρο μεσουρανούσαν ιερά τέρατα, κυρίως κατά τον 19ο και τις αρχές του 20ου αιώνα.

Ολοκληρώνοντας κανείς την ανάγνωση μένει με την βεβαιότητα ότι ο Ελληνισμός έχει θρέψει και συνεχίζει να θρέφει  πολύ σημαντικές Ελληνίδες μουσικούς. Η συγγραφέας αναφέρει στην εισαγωγή του βιβλίου ότι το κείμενο δεν αποτελεί επιστημονική αναλυτική εργασία, παρ' όλα αυτά πιστεύω ότι έχει συμβάλει ουσιαστικά στην διάσωση μεγάλου μέρους της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Κάλλιστα η μελέτη αυτή θα μπορούσε να αποτελέσει οδηγό για περαιτέρω έρευνα, επειδή όμως σε αυτή τη χώρα συνήθως αφήνουμε τα σημαντικά να μας διαφεύγουν ίσως βρεθεί μετά από πολλά χρόνια κάποια άλλη Έφη Αγραφιώτη να δώσει νέα πνοή.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η συγγραφέας, με την ιδιότητα της σολιστ του πιάνου, έχει υποστηρίξει προσωπικά τα έργα των γυναικών συνθετριών, μέσα από δεκάδες συναυλίες στην Ευρώπη.  Επιπλέον για έξι χρόνια δόθηκαν περίπου δέκα συναυλίες όπου οι συμμετέχοντες, σε σεμινάριά της για την ελληνική μουσική για πιάνο, έπαιξαν δεκάδες έργα γυναικών συνθετριών.

Κείμενο: Αναστασία Τσαγκάρη

"Italie Le Grand Tour" Barbara Mazza, Fanelli Giovanni

Italie Le Grand Tour

Όταν η τέχνη της φωτογραφίας συναντά την φυσική τέχνη τότε προκύπτει ένα βιβλίο με υπέροχες φωτογραφίες από την Ιταλία του 19ου αι. Ωστόσο, αυτό που είναι από τα πλέον αξιοπρόσεχτα είναι η διαπίστωση πως οι Ιταλοί ήταν οι πρώτοι που διαπίστωσαν την αξία της «νέας τέχνης» και της δύναμης του «κλικ» για την προβολή της χώρας τους. Οι πρώτες φωτογραφίες τους ήταν παρμένες τόσο από το πανέμορφο ιταλικό τοπίο όσο και από τους αρχαιολογικούς χώρους τους. Έτσι συμπορεύτηκαν ο πολιτισμός με το φωτογραφικό μάρκετινγκ!

Κείμενο: Ξένη Μπαλωτή

«ΕΡΓΟΓΡΑΦΙΑ ΓΙΑ ΣΟΛΟ ΦΛΑΟΥΤΟ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΝΘΕΤΩΝ» Iwona Glinka

Κυκλοφορεί ήδη από τον εκδοτικό οίκο και ψηφιακό ιστότοπο www.bookstars.gr το βιβλίο:

«ΕΡΓΟΓΡΑΦΙΑ ΓΙΑ ΣΟΛΟ ΦΛΑΟΥΤΟ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΝΘΕΤΩΝ: ΣΗΜΕΙΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΗ» της Iwona Glinka, φλαουτίστα και μουσικολόγου.

 "Σκοπός της έκδοσης του βιβλίου είναι η παρουσίαση των αποτελεσμάτων της έρευνας ενός συγκεκριμένου τομέα του ρεπερτορίου λόγιας μουσικής, των έργων για σόλο φλάουτο των Ελλήνων συνθετών τα οποία έχουν γραφεί από το 1958 έως το 2008, σε σχέση με την αντίστοιχη παραγωγή στο εξωτερικό, και να επισημανθεί επίσης ό,τι συνδέεται με την εξέλιξη του φλάουτου ως σολιστικού οργάνου, ως ‘εργαλείου’ δοκιμής και εφαρμογής των τεχνικών ερμηνείας σε συνδυασμό με τις τεχνικές σύνθεσης."

Η παρουσίαση του βιβλίου θα γίνει την Δευτέρα 20 Ιανουαρίου 2014 και ώρα 20:30 στην Αίθουσα του Φιλολογικού Συλλόγου 'Παρνασσός' (Πλατεία Αγ. Γεωργίου Καρύτση 8) από τον μουσικογράφο-ερευνητή Θωμά Ταμβάκο.

Θα ακολουθήσει συναυλία με 13 έργα για σόλο φλάουτο του Θ. Αντωνίου, του Γ. Ζερβού, του Γ. Ιωαννίδη, του Θ. Μικρούτσικου και του Μ. Τραυλού τα οποία θα ερμηνεύσει η Iwona Glinka, συγγραφέας του βιβλίου.

Το πρόγραμμα της συναυλίας αναλυτικά:

Θεόδωρος Αντωνίου (γενν. 1935)

• Lament for Joseph (2000) για σόλο φλάουτο
• Lament for Lukas (2009) για σόλο φλάουτο
• Lament for Michelle (1988) για σόλο φλάουτο

Θάνος Μικρούτσικος (γενν. 1947)

• A music story for a poor but brave girl (2004) για σόλο φλάουτο  (πρώτη παρουσίαση)

Θεόδωρος Αντωνίου 

• On the top of a mountain or deserted island (2011) για σόλο φλάουτο
• Recitativo for flute solo (1996)  για σόλο φλάουτο

Γιώργος Ζερβός (γενν. 1947 )

• Χωροχρονία Ι (1988) για σόλο φλάουτο

Γιάννης Ιωαννίδης (γενν. 1930)

• Fragmento II (1970) για σόλο φλάουτο
• Μιχάλης Τραυλός (γενν. 1950)
• Progressions (1983-2007) για σόλο φλάουτο (πρώτη παρουσίαση)

Θεόδωρος Αντωνίου 

• Moto perpetuo (2002) για σόλο φλάουτο

Θάνος Μικρούτσικος

• Ταξίδι χωρίς ταξιδιώτες (2007)  για φλάουτο, άλτο φλάουτο και αφηγητή  (πρώτη παρουσίαση)

Μιχάλης Τραυλός 

• The Castle of Kwidzyn (2013) για σόλο άλτο  φλάουτο
•  Forestbird Arias (2003) για ενισχυμένο φλάουτο και άλτο φλάουτο και video art (πρώτη παρουσίαση)

Είσοδος ελεύθερη

 Επιμέλεια Παρουσίασης: Αναστασία Τσαγκάρη

ΠΙΑΝΟ - ΟΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΡΜΗΝΕΥΤΕΣ, ΙΣΤΟΡΙΑ, ΣΥΝΘΕΤΕΣ, ΡΕΠΕΡΤΟΡΙΟ της Έφης Αγραφιώτη

"...Νομίζω ότι το κοινό στην Ελλάδα, δεν έχει άλλες παραπλήσιες εργασίες στα χέρια του. Έτσι είναι αυταπόδεικτη η σημασία της εργασίας αυτής για το ελληνικό μουσικόφιλο κοινό.

Εύχομαι να μην είναι η τελευταία συγγραφική δουλεία της αγαπητής κυρίας Αγραφιώτη, και συγχρόνως αυτή η προσπάθεια αν ανοίξει δρόμο για να ακολουθήσουν και άλλες"

Με αυτά τα λόγια προλογίζει ο μουσικοκριτικός Αντρέ Πουαζέ το βιβλίο της Έφης Αγραφιώτη  "ΠΙΑΝΟ - ΟΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΡΜΗΝΕΥΤΕΣ" που εκδόθηκε από τον εκδοτικό οίκο Κ. ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ- Χ. ΝΑΚΑΣ. 

Στο βιβλίο αυτό παρουσιάζονται 2.000 περίπου σημαντικές προσωπικότητες του πιάνου. Σκιαγραφείται η ζωή τους και αναλύονται τα μυστικά της Τέχνης τους. Στα πέντε κεφάλαια του βιβλίου οι Μεγάλοι Παιδαγωγοί και οι Μεγάλοι Μαθητές τους πλέκουν τον καμβά πάνω στον οποίο κεντήθηκαν τριών αιώνων Μουσικές. Ο αναγνώστης μπορεί να βρεί επίσης, χρήσιμα στοιχεία για την πιανιστική τέχνη, όπως, έναν εκτεταμένο κατάλογο δισκογραφίας των σημαντικότερων ερμηνειών, τους μεγάλους διαγωνισμούς πιάνου των διαφόρων χωρών, μια σημαντική βιβλιογραφία κι έναν πλήρη κατάλογο των πιανίστων όλων των εποχών.

Ευτυχώς για μας το βιβλίο αυτό δεν ήταν η τελευταία συγγραφική δουλειά της κ Αγραφιώτη, Ο δεύτερος τόμος με τίτλο 'ΠΙΑΝΟ - ΙΣΤΟΡΙΑ, ΣΥΝΘΕΤΕΣ ΡΕΠΕΡΤΟΡΙΟ" έχει αντικείμενο την ιστορία και το ρεπερτόριο του πιάνου, επικεντρώνοντας το ειδικό ενδιαφέρον του στη μουσική για πιάνο που γράφτηκε από τα τέλη του δεκάτου ενάτου αιώνα μέχρι σήμερα. Οι συνθέτες του πιάνου, Ευρωπαίοι, Αμερικανοί, Λατινοαμερικάνοι και Απωανατολικοί, τα έργα τους, οι ιστορικές συνθήκες, η παρουσία των εξωμουσικών υλικών στη Νέα Μουσική, εμπεριέχονται στην εργασία αυτή, δοσμένα με αφηγηματικό και εύληπτο τρόπο, έτσι που να ενδιαφέρουν όχι μόνο όσους ασχολούνται ειδικά με το θέμα, αλλά και οποιονδήποτε απλό φιλόμουσο ή σπουδαστή του πιάνου.
Δυστυχώς, ακόμη και είκοσι χρόνια μετά, καμία από τις δύο μελέτες δεν άνοιξε το δρόμο για περαιτέρω έρευνα από άλλους ερευνητές. Η Ελληνική βιβλιογραφία παραμένει ακόμη και σήμερα πάρα πολύ φτωχή πάνω στο θέμα. Τυχερό, μέσα στην ατυχία του βέβαια, το ελληνικό φιλόμουσο κοινό, καθώς έχει στα χέρια του δύο τόμους που περιέχουν στοιχεία που θα απαιτούσαν την σπουδή και την εύρεση δεκάδων πολύγλωσσων βιβλίων.

Κείμενο-Επιμέλεια Παρουσίασης: Αναστασία Τσαγκάρη

"The Leonard Bernstein Letters"

Ενδιαφέρουσα εκδοτικά αυτή η εβδομάδα καθότι μόλις δημοσιεύτηκε στις ΗΠΑ «Η αλληλογραφία του Leonard Bernstein». Μια συλλογή από 650 επιστολές από και προς τον Berstein με τις σημαντικότερες προσωπικότητες του αιώνα του: Arthur Miller, Richard Rodgers, Aaron Copland, Frank Sinatra αλλά και τον  Louis Amstrong που το 1959 τον φώναζε «μπαμπά Bernstein»! 

Από την Αλληλογραφία του προκύπτει πως ήταν μουσικός που εργαζόταν με λογική «μυρμηγκιού»!

Η Αλληλογραφία με την σύζυγό του Félicia ανήκει στην σφαίρα της ιδιωτικότητας του Συνθέτη ενώ από την επικοινωνία του με τον Jerome Robbins που συμμετείχε στη δημιουργία του «West Side Story» όλες οι πιέσεις που ασκήθηκαν έως ότου η όπερα παρουσιαστεί στο κοινό!

Όσο για την Μαρία Κάλλας: «Callas is greater than ever,” he writes while rehearsing Bellini’s “Sonnambula” with her in Milan. She “sings like a doll.»

Κείμενο: Ξένη Μπαλωτή
Επιμέλεια Παρουσίασης: Αναστασία Τσαγκάρη

"Γράμματα στην κόρη μου" Θοδωρής Καλλιφατίδης

Γνωρίσαμε τον συγγραφέα Θοδωρή Καλλιφατίδη πριν από ένα μήνα περίπου στην Οικία Κατακουζηνού, προσκαλεσμένο σε μια εκδήλωση-συζήτηση για το μέλλον του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού. Όπως ήταν αναμενόμενο έγινε αναφορά στο συγγραφικό του έργο και φυσικά στο τελευταίο του βιβλίο με τίτλο "Γράμματα στην Κόρη μου"
Πρόκειται για την ιστορία του Οβίδιου, έναν από τους τρεις μεγαλύτερους Ρωμαίους ποιητές,  που καταδικάστηκε σε εξορία το 8 μ.χ στους Τόμους της Μαύρης Θάλασσας, από τον Αυτοκράτορα Αύγουστο για την ίδια του την ποίηση. "Γράφοντας επιστολές στην κόρη του, αναπολεί τη ζωή του στη γενέτειρά του και στη Ρώμη, μιλάει για τους έρωτές του, για τα ήθη και τα έθιμα της εποχής, για την ποίηση και την τέχνη. Επίσης περιγράφει τις συνθήκες στη μακρινή πόλη όπου ζει με μοναδική συντροφιά τον μαύρο υπηρέτη του. Οι άγνωστοι άνθρωποι, οι συνήθειές τους, η νοοτροπία τους είναι το πλαίσιο που του προσφέρεται για να ζήσει τα τελευταία χρόνια της ζωής του."
Το βίωμα της εξορίας ή της αυτοεξορίας το έζησε ο ήρωας του βιβλίου και αλλά ο συγγραφέας, που ζει εδώ και πενήντα χρόνια στην Σουηδία  όπως περιγράφει στο βίντεο που ακολουθεί.
Και τέλος το ζει η Ευρώπη του τώρα με τους αυτοεξόριστους  οικονομικούς μετανάστες του σήμερα.

Κείμενο-Επιμέλεια Παρουσίασης: Αναστασία Τσαγκάρη

"Βιέρα Γκραν. Η κατηγορούμενη" Αγκάτα Τουσίνσκα

Η ταινία "Ο Πιανίστας" του Roman Polanski αποτελεί ορόσημο στην κινηματογραφική τέχνη και δεν αμφισβητείται. Το πρωταγωνιστικό πρόσωπο όμως αντέχει στην αξιοπιστία της ιστορίας;

Η ανάγνωση του εξαιρετικού βιβλίου της Αγκάτα Τουσίνσκα  «Βιέρα Γκραν. Η κατηγορούμενη», θα αλλάξει λίγο τα δεδομένα. Θα κάνει, κατά την μαρτυρία της Γκραν, το θύμα-θύτη και η συνέχεια θα παιχτεί στα δικαστήρια !

Η οικογένεια του «Πιανίστα» προσέφυγε στη δικαιοσύνη κατά της συγγραφέως Τουσίνσκα που προέβαλε τις απόψεις της Γκραν και το Δικαστήριο αποφάνθηκε, επροχθές, πως κάθε συγγραφέας στο πλαίσιο της εργασίας του προβάλλοντας απόψεις δεν σημαίνει ότι τις υιοθετεί κιόλας !

Επί της ουσίας, παραμένει αναπάντητο το ερώτημα αν «Ο Πιανίστας» ήταν εν τέλει συνεργάτης των Ναζιστών στο Γκέτο της Βαρσοβίας, όπως ισχυρίζεται η Βιέρα Γκραν.

Και αν η Βιέρα Γκραν σας είναι άγνωστη αρκεί να σας γράψουμε πως η Γκραν και ο «Πιανίστας» ήταν το ιδανικό καλλιτεχνικό ζευγάρι στην προ Β’ Παγκοσμίου Πολέμου Κεντρική Ευρώπη. Εκείνος έπαιζε πιάνο και εκείνη τραγουδούσε !   Απολαύστε την!

Βέβαια τα πράγματα από τότε άλλαξαν. Η δημοσιογράφος Σοφία Παπαδοπούλου μας μεταφέρει την δική της αποτίμηση από την συνάντησή της με την Αγκάτα Τουσίνσκα τον Μάιο του 2012, στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου της Θεσσαλονίκης, Εκεί η συγγραφέας της μιλά για το προσωπικό της βίωμα από την επαφή της με την ηρωίδα του βιβλίου.
"Η ηλικιωμένη κυρία με τη ροζ ρόμπα, τον αναμαλλιασμένο κότσο και την πατερίτσα στο δεξί χέρι, που στεκόταν με δυσκολία στην πόρτα του παρισινού διαμερίσματος, δεν θύμιζε σε τίποτα την ευθυτενή, ξεχωριστής ομορφιάς τραγουδίστρια του γκέτο της Βαρσοβίας, που τον καιρό που μεσουρανούσε στις μουσικές σκηνές, στο πλάι του Μορίς Σεβαλιέ και του Σαρλ Αζναβούρ, δεν ήταν λίγοι εκείνοι που έσπευδαν να την αποκαλέσουν «Πολωνή Εντίθ Πιαφ». Κι, όμως, η γυναίκα εκείνη ήταν η Βιέρα Γκραν, το «κρυμμένο» πρόσωπο στην ιστορία του Βλαντίσλαφ Σπίλμαν, του περίφημου πιανίστα, που η ζωή του έγινε ταινία από το σκηνοθέτη Ρομάν Πολάνσκι. Από την άλλη πλευρά της πόρτας στεκόταν η δημοσιογράφος και συγγραφέας Αγκάτα Τουσίνσκα, που λίγα χρόνια αργότερα θα υπέγραφε το βιβλίο «Βιέρα Γκραν. Η κατηγορούμενη» (εκδ. Καπόν). Το βιβλίο, που παρουσιάστηκε στην πρόσφατη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης, εξιστορεί την πορεία ζωής της τραγουδίστριας, που καταδιωκόμενη από το στίγμα της προδοσίας έζησε ως τα βαθιά γεράματα σ' ένα ιδιότυπο βασίλειο σκιών και μυστικών από τον καιρό του πολέμου. Τις δύο γυναίκες «έδενε» η κοινή καταγωγή (από την Πολωνία) και το γκέτο της Βαρσοβίας: αυτό που έμελλε να σημαδέψει μια για πάντα τη ζωή της πρώτης και να βάλει τη δεύτερη σε μία διαδικασία αέναης αναζήτησης της διπλής της ταυτότητας- αυτής που ανακάλυψε μόλις στα 19 της χρόνια, όταν η μητέρα της τής αποκάλυψε πως και η ίδια- όπως η Γκραν- ήταν επιζήσασα του γκέτο. Η Βιέρα Γκραν τραγουδούσε τον έρωτα στο γκέτο της Βαρσοβίας. Μέσα στους γκρίζους τοίχους αυτού του μακάβριου αστικού κλουβιού, η 25χρονη (τότε) εβραία καλλονή προσέλκυε πλήθη στο φημισμένο καφέ Sztuka, σιγοψιθυρίζοντας σκοπούς που «κουβαλούσαν» σε κάθε νότα εικόνες από το ένδοξο παρελθόν της. Στο πιάνο τη συνόδευε ο Σπίλμαν. Το 1942, η Βιέρα Γκραν κατόρθωσε να διαφύγει από το γκέτο, αφήνοντας πίσω τους δικούς της ανθρώπους, αυτούς που, όπως εξομολογήθηκε αργότερα στην Αγκάτα Τουσίνσκα, ήθελε όσο τίποτα άλλο να βοηθήσει. «Από την άλλη πλευρά του γκέτο ζούσε ο άνδρας της. Αυτόν πήγε να βρει γιατί πίστευε πως θα μπορούσε να τη βοηθήσει να σώσει τη μητέρα και την αδελφή της. Γι' αυτό είπε ότι έφυγε. Ωστόσο, δεν τα κατάφερε» εξηγεί στο ΑΜΠΕ - Αθηναικό και Μακεδονικό Πρακτορεί Ειδήσεων - η συγγραφέας. Μετά τον πόλεμο, ο Σπίλμαν έγινε διευθυντής του πολωνικού ραδιοφώνου και την πολέμησε ανηλεώς, αρνούμενος κάθε συνεργασία μαζί της. Εκείνη κατηγορήθηκε για συνεργασία με την Γκεστάπο και βρέθηκε να ζει κυνηγημένη από φήμες και το στίγμα της κατηγορούμενης, παρ' όλο που οι δίκες που ακολούθησαν την απάλλαξαν από τις κατηγορίες. Ωστόσο, δεν τη δικαίωσαν και η «ομίχλη» γύρω από το όνομά της ήταν ακόμη εκεί. Στοιχειωμένη από το «δαίμονα» της κατηγορούμενης, η Γκραν περιπλανήθηκε σε καφέ και μουσικές σκηνές της Πολωνίας, του Ισραήλ, ακόμη και της Βενεζουέλας. Με τη βελούδινη φωνή της προσπαθούσε ν' απαλύνει τα σκληρά ειρωνικά βλέμματα και τις φωνές εκείνες που την περιέγραφαν ως «Μάρλεν Ντίτριχ που μεταμορφωνόταν σε Μάτα Χάρι». Το 1971, η περιοδεία της στο Ισραήλ ματαιώθηκε υπό «βροχή» αντιδράσεων και απειλών από πολέμιούς της, ότι θα παραστούν στις συναυλίες της ντυμένοι με τις ριγέ φόρμες των κρατουμένων στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Η αντίστροφη μέτρηση προς την απομόνωση είχε ήδη ξεκινήσει. Η Α. Τουσίνσκα αναζήτησε τη Β. Γκραν το 2003, όταν το άλλοτε αηδόνι της Βαρσοβίας βάδιζε προς το τέλος της όγδοης δεκαετίας της ζωής της. Είχε ακούσει για πρώτη φορά το όνομα της Γκραν από Πολωνούς εβραίους στο Παρίσι. Πολλοί, μάλιστα, απ' αυτούς μιλούσαν για τη συνεργάτιδα των Ναζί, τη διπλή πράκτορα που διέφυγε για να «σώσει το 'τομάρι' της». Κυριευμένη από ένα είδος εμμονής στην οποία προσπαθούσε μάταια να κρύψει την απελπισμένη ανάγκη της να πει τη δική της ιστορία, η Γκραν αρχικά δεχόταν τις επισκέψεις της Τουσίνσκα στο κατώφλι του σπιτιού της. Χρειάστηκε να περάσει αρκετός καιρός ώστε να την εμπιστευτεί τόσο ώστε να της «ανοίξει» τον καφκακικό κόσμο που είχε πλάσει στα λίγα τετραγωνικά που στέγαζαν τη ζωή της. «Η Γκραν πίστευε συνέχεια ότι μας παρακολουθούσαν. Πως κάποιος είχε 'φυτεύσει' μία κάμερα στη λάμπα της. Κοιμόταν μ' ένα μαχαίρι, ένα σφυρί κι ένα κατσαβίδι κάτω από το μαξιλάρι της» εξηγεί στο ΑΜΠΕ η Αγκάτα Τουσίνσκα, η οποία πέρασε σχεδόν τέσσερα χρόνια- με μικρά ή μεγαλύτερα κατά καιρούς διαλείμματα- ακούγοντας την ιστορία της Γκραν. Μία ιστορία που μετέφερε στο βιβλίο της, το οποίο η πρωταγωνίστρια δεν πρόλαβε να διαβάσει. «Δεν θα έλεγε κανείς πως είχε εύκολο χαρακτήρα. Κάθε άλλο. Αρκετές φορές ήταν δυσάρεστη, δύσκολα συνεννοήσιμη- μία ντίβα ως το τέλος της ζωής της» συμπληρώνει. «Έχω ακούσει πολλές ιστορίες. Τρομερές ιστορίες. Αλλά αυτή η ιστορία ήταν απίστευτη. Δεν το χωρά ο ανθρώπινος νους τι συνέβη σ' αυτή τη γυναίκα» λέει η συγγραφέας και τονίζει πως το σημαντικό για την ίδια είναι το γεγονός πως έδωσε «φωνή» στη Βιέρα Γκραν. «Της δόθηκε η δυνατότητα να πει τη δική της ιστορία» αναφέρει χαρακτηριστικά. Η Βιέρα Γκραν πέθανε δεκαετίες αργότερα, το 2007, στο Παρίσι, «αυτοφυλακισμένη» στο μικρό, σκοτεινό διαμέρισμά της, όπου στη σκόνη και την αταξία είχε θάψει τα όνειρά της κι είχε αφήσει το μίσος και το φόβο να κυριεύσουν την ψυχή της και τους . τοίχους του σπιτιού της, όπου οι σκόρπιες λέξεις- συνθήματα «βροντοφώναζαν» την ανάγκη της να υπερασπιστεί το όνομά της. «Βοήθεια! Η κλίκα του Σπίλμαν και του Πολάνσκι θέλουν να με σκοτώσουν! Βοήθεια!» είχε γράψει με χοντρό κόκκινο μαρκαδόρο σ' έναν από τους τοίχους, ενώ το πάτωμα σκέπαζαν σκόρπιες σελίδες από τις δικογραφίες και τις αποφάσεις για την υπόθεσή της. Μίας υπόθεσης που, τελικά, ίσως μόνο η ιστορία να μπορεί να κρίνει."

Holy Bookshop

Κάθε καλό έχει και την συνέχειά του. Όταν επισκεπτόμενοι την «Παλαιά εκκλησία» στο Άμστερνταμ πετύχαμε επίδειξη νυφικών το διασκεδάσαμε. Εκ της συνέχειας διαπιστώσαμε πως καλά κάναμε αφού σήμερα μαθαίνουμε ότι μία Γοτθική Εκκλησία του 15ου αιώνα στα περίχωρα του Άμστερνταμ ξαν' άνοιξε τις πόρτες της ως βιβλιοπωλείο!

 Και αν το Art Cellar ασχολείται  μ' αυτό το θέμα είναι περισσότερο για την αξία των αρχιτεκτονικών παρεμβάσεων που έγινα έως ότου τα βιβλία να φτάσουν σ' ένα χώρο που εκ της φύσης του οφείλει να εξυψώνει τον άνθρωπο.

"Μόνος στο Βερολίνο" Hans Fallada

"Βερολίνο 1940. Τα γερμανικά στρατεύματα έχουν κατακτήσει τη Γαλλία και ο ναζισμός περνά μέρες δόξας. Πίσω όμως από τη θριαμβευτική πρόσοψη, κρύβονται η αθλιότητα και ο τρόμος.

Σε μια λαϊκή πολυκατοικία της οδού Γιαμπλόνσκι, διώκτες και διωκόμενοι συγκατοικούν. Είναι η κυρία Ρόζενταλ, Εβραία, την οποία καταδίδουν (και καταληστεύουν) οι γείτονές της. Είναι ο Μπαλντούρ Περζίκε, ομαδάρχης της Χιτλερικής Νεολαίας που τρομοκρατεί την ίδια του την οικογένεια. Είναι οι Κβάνγκελ που, απελπισμένοι από τον θάνατο του γιου τους στο μέτωπο, διανέμουν προκηρύξεις εναντίον του Χίτλερ.

Με ρεαλισμό και ειλικρίνεια ο Φάλαντα περιγράφει την καθημερινή ζωή των Γερμανών πολιτών, Εβραίων και μη, και την αντίσταση που πρόβαλαν στον ναζισμό κάποιοι -λίγοι- συνηθισμένοι άνθρωποι.
Ο Πρίμο Λέβι χαρακτήρισε το "Μόνος στο Βερολίνο" ένα από τα ωραιότερα βιβλία για τη γερμανική αντίσταση κατά του ναζισμού." από BiblioNet